1. Powitanie i wprowadzenie (około 5 minut)
- Przywitanie: krótka piosenka lub rymowanka na powitanie grupy (30–40 s).
- Wprowadzenie tematu (2 min): pokaż dzieciom słoik z już przygotowanym „kawiorem” z nasion chia (kolorowy płyn + nasiona) i zapytaj: „Czy to wyglądem przypomina kawior rybny? Co to może być?”
- Zbieranie hipotez (1–2 min): poproś dzieci, żeby jednym zdaniem powiedziały, co ich zdaniem się stanie, gdy nasiona zmokną (np. "będą większe", "zrobią się żelowe"). Zapisz 2–3 krótkie odpowiedzi na flipcharcie/tablicy.
2. Część główna — eksperyment i stacje sensoryczne (20 minut)
Cel: obserwacja procesu pęcznienia nasion, poznawanie pojęć: wchłanianie, miękkość, smak, mieszanie kolorów.
Przygotowanie stolików i materiałów (1 min): ustaw przy każdym stanowisku kubeczki, łyżeczki, miarki, małe miseczki z sokami/kolorami oraz słoik z gotowym „kawiorem”.
Demonstracja (3 min): pokaz krok po kroku jak zrobić „kawior” z nasion chia:
- Odmierzamy 1 łyżeczkę nasion chia do przezroczystego kubeczka.
- Dodajemy 5 łyżeczek soku/wody z barwnikiem/kompotu.
- Mieszamy łyżeczką i zostawiamy na kilka minut.
- Pokaż efekt słoika z już napęczniałymi nasionami.
Praca w małych grupach — wykonanie próbki (10–12 min):
- Dzieci w 3–4-osobowych grupach pod nadzorem opiekuna wykonują swoje próbki: mierzą nasiona (miarka/łyżeczka), nalewają sok/wodę, mieszają.
- Zachęć do mieszania kolorów (np. mała ilość soku z malin + soku z jabłka) i obserwowania zmian koloru płynu.
- Jedna grupa może obserwować, czy nasiona przed napęcznieniem toną czy unoszą się.
- Opiekun pyta: „Jak to się czuje pod palcem? Czy jest miękkie? Czy pachnie?” — dzieci opisują słowami.
Stacja smakowa i sensoryczna (4–5 min):
- Po upływie kilku minut (część nasion będzie już miękka) dzieci mogą spróbować niewielką łyżeczką gotowy "kawior" (jeśli placówka przewiduje degustację) i porównać smak oraz konsystencję z surowymi nasionami.
- Alternatywnie: dzieci dotykają i przesypują nasiona z kubeczka do kubeczka, ćwicząc palce (mała motoryka) i odczytywanie etykiet/kolorów.
Zbieranie obserwacji (ok. 1–2 min): podsumujcie w kilku zdaniach, co zaobserwowały grupy (np. "nasiona zrobiły się większe i miękkie", "zmienił się kolor płynu").
3. Zakończenie i podsumowanie (około 5 minut)
- Krótkie podsumowanie (2 min): przypomnij hipotezy z początku i porównaj z obserwacjami — które się potwierdziły?
- Aktywność plastyczna-mini (2 min): każdemu dziecku daj kartkę, by narysowało swoją ulubioną wersję „kawioru” lub narysowało jedną obserwację (np. "duże nasionko").
- Pożegnanie i informacja organizacyjna (1 min): pochwal dzieci za pracę, powiedz, że wieczorem/dzień później sprawdzicie, jak dalej zmieni się nasiona, jeśli zostały przygotowane nowe próbki.
Uwagi praktyczne implementacyjne:
- Przygotuj przynajmniej jeden słoik z wcześniej napęczniałymi nasionami do pokazania i ewentualnej degustacji.
- Dostosuj ilości soku/wody tak, by każde dziecko mogło wykonać małą próbkę.
- Zadbaj o dostęp do wilgotnych chusteczek/serwetek przy stacjach.