Dzień Gramatyki to doskonała okazja, by w przyjazny, pełen ruchu i muzyki sposób wspierać rozwój mowy u najmłodszych. Na tej stronie znajdziesz zebrane scenariusze zajęć dla żłobka i przedszkola, stworzone z myślą o dzieciach w wieku 1–5 lat. Proponowane aktywności budują świadomość językową bez nauki „regułek”, kładąc nacisk na komunikację, rozumienie zdań i zabawy słowem. To praktyczne inspiracje, które wpleciesz w codzienną pracę wychowawczą lub wykorzystasz jako tematyczny dzień w grupie.
Co znajdziesz na tej stronie
- Gotowe scenariusze zajęć Dzień Gramatyki – z jasno określonymi celami, przebiegiem krok po kroku oraz propozycjami modyfikacji dla młodszych i starszych dzieci.
- Pomysły na zabawy gramatyczne dla 3-latków, ćwiczenia „kto? co? co robi? jaki? gdzie?” dla 4–5-latków oraz sensoryczne aktywności językowe dla maluszków w żłobku.
- Materiały do pracy: karty obrazkowe, piktogramy, rymowanki, proste karty pracy do druku i pomoce do zajęć w ruchu.
- Warianty czasowe – zajęcia krótkie (10–15 min) oraz pełne bloki tematyczne 30–45 min z przerwami na ruch.
- Dostosowania dla dzieci ze SPE i dla grup mieszanych wiekowo: wskazówki do pracy w małych zespołach, AAC, wizualny plan aktywności.
Dlaczego warto obchodzić Dzień Gramatyki z maluchami
Wiek przedszkolny to czas intensywnego rozwoju mowy. Gry i zabawy językowe wspierają słuchanie, rozumienie instrukcji, budowanie wypowiedzi i porządkowanie świata. Scenariusz zajęć Dzień Gramatyki w przedszkolu pomaga rozwijać:
- Kompetencje językowe – dziecko rozpoznaje role słów w zdaniu (osoba, czynność, cecha), uczy się tworzyć logiczne wypowiedzi.
- Myślenie przyczynowo-skutkowe – historyjki obrazkowe i układanie zdań porządkują opowieść.
- Pamięć i koncentrację – powtarzanie rytmów, rymowanek oraz sekwencji obrazków.
- Komunikację i współpracę – dialog, naśladowanie, odgrywanie ról i praca w parach.
W żłobku skupiamy się na podstawach: dźwiękach, gestach, prostych parzystościach obrazek–ruch. W przedszkolu płynnie przechodzimy do zdań, określeń i porządkowania wypowiedzi. Zajęcia są lekkie, radosne i dostępne dla każdego dziecka.
Przykładowe pomysły na zabawy
Żłobek (1–2 lata)
- Ruchome słowa – opiekun pokazuje obrazek „BIEGNIJ”, dzieci biegają; obrazek „ŚPIJ” – zwijamy się w kulkę. Proste czasowniki w parze z ruchem.
- Echo słów – naśladowanie dźwięków i prostych wyrazów onomatopeicznych (muuu, hau, bam) z instrumentami perkusyjnymi.
- Koszyk obrazków – dziecko wskazuje obrazek „kto? co?” (miś, auto) i łączy go z ruchem „co robi?” (jedzie, skacze) prezentowanym przez dorosłego.
Przedszkole młodsze (3–4 lata)
- Kolorowe części zdania – czerwony żeton to „kto? co?”, zielony „co robi?”, niebieski „jaki?”. Dzieci układają proste mini-zdania z obrazków.
- Rymowanki w ruchu – krótkie rymy z gestem do każdego słowa-klucza, utrwalające szyk prostych zdań.
- Teatrzyk obrazków – trzy karty: postać, czynność, miejsce. Dzieci losują i opowiadają w jednym zdaniu, np. „Kot pije w kuchni”.
Przedszkole starsze (5 lat)
- Detektywi zdań – układanie pełnych zdań z kart: osoba, czynność, przedmiot, miejsce, cecha. Rozszerzanie o przysłówki (szybko, cicho).
- Gimnastyka czasowników – ruchowe odgrywanie czasowników w trzech formach czasu na zasadzie zabawy w kalambury (wersja ustalona, prosta i zabawowa).
- Łączenie zdań – „bo”, „i”, „ale” w praktyce: dwie karty-zdania łączone spójnikiem, praca w parach i prezentacja efektów.
Organizacja i materiały
Każdy scenariusz Dnia Gramatyki zawiera listę pomocy oraz wskazówki organizacyjne. Sprawdzą się: karty obrazkowe i piktogramy, kolorowe żetony, tasiemki lub opaski, instrumenty perkusyjne, koperty-niespodzianki, mata do sekwencji, tablica suchościeralna, a także karty pracy do druku dla starszych dzieci. Dla najmłodszych warto przygotować koszyki z realnymi przedmiotami – łączenie słów z konkretem ułatwia rozumienie.
Czas trwania dopasuj do grupy: w żłobku krótkie moduły 5–7 minut przeplatane ruchem; w przedszkolu bloki 20–30 minut z przerwą sensoryczną. Dzieci utrzymują uwagę lepiej, gdy aktywności zmieniają się rytmicznie: słuchanie – ruch – działanie przy stoliku – relaks.
Dostosowanie i inkluzywność
W scenariuszach znajdziesz propozycje modyfikacji dla dzieci ze zróżnicowanymi potrzebami. Warto stosować wizualny plan zajęć, krótkie instrukcje wspierane gestem, możliwość odpowiedzi wyborem obrazka oraz ruchowe odpowiedzi zamiast werbalnych. Dla dzieci dwujęzycznych – modelowanie prostych zdań, powtórzenia i parafrazowanie. W pracy indywidualnej pomocne są kontrasty kolorystyczne i ograniczenie bodźców.
Jak korzystać z propozycji na ZabawAIka.pl
- Wybierz scenariusz zajęć Dzień Gramatyki dopasowany do wieku i możliwości grupy (1–2, 3–4, 5 lat).
- Dostosuj przebieg – dodaj lub skróć elementy, wybierz karty obrazkowe i piosenki, przygotuj przerwy ruchowe.
- Pobierz materiały – karty pracy do druku, plansze na tablicę interaktywną, listy pomocy i etykiet.
- Zadbaj o utrwalenie – krótkie zabawy powtórkowe podczas porannego kręgu lub w kąciku językowym.
Współpraca z rodzicami
Aby wzmocnić efekty, przekaż rodzinom proste propozycje „do domu”: poszukiwanie czasowników podczas codziennych czynności, wspólne układanie zdań do zdjęć z albumu, zabawa w rymy podczas drogi do przedszkola. To naturalne i krótkie aktywności, które wspierają wczesną edukację językową.
Poniżej znajdziesz wszystkie propozycje na Dzień Gramatyki – od szybkich mini-zabaw po pełne bloki tematyczne. Wybierz, połącz i ułóż własny plan dnia. Zadbaliśmy o jasny język, klarowną strukturę i pomoce, które masz pod ręką, dzięki czemu poprowadzisz angażujące zajęcia bez długich przygotowań.